Diyabete Dikkat! Uzm. Dr. Muhammed Emin Ergün’den Önemli Uyarılar
15 Kasım 2026

bd6fa3b251704ffab7b3fac58159a6ccjpg

Siirt Eğitim ve Araştırma Hastanesi İç Hastalıkları Uzmanı Doktor Öğretim Üyesi Muhammed Emin Ergün adına hazırlanan bilgilendirmede, günümüzde giderek yaygınlaşan diyabet hastalığının nedenleri, risk faktörleri, belirtileri, tanı ve tedavi yöntemleri ile korunma yollarına dikkat çekildi. Diyabetin çoğu zaman belirti vermeden ilerleyebildiğine vurgu yapılan bilgilendirmede, erken tanı ve düzenli sağlık kontrollerinin hastalığın yol açabileceği sağlık sorunlarının önlenmesinde önemli olduğu belirtildi.

Siirt Eğitim ve Araştırma Hastanesi İç Hastalıkları Uzmanı Doktor Öğretim Üyesi Muhammed Emin Ergün, yaptığı açıklamada şunları söyledi: Sessiz Seyreden Tehdit: Diyabet

Diyabetin Tanımı

Diyabet, vücudumuzda kan şekerini (glikoz) hücrelere taşıyan insülin hormonunun yetersiz üretilmesi ya da üretilen insülinin vücut tarafından etkili bir şekilde kullanılamaması durumunda ortaya çıkan kronik bir metabolizma hastalığıdır. Kandaki şeker hücrelere giremeyip kanda biriktiğinde, zamanla damarlara ve iç organlara zarar verebilir.

Sıklığı

Günümüzde çağın vebası olarak nitelendirilen diyabet, dünyada ve ülkemizde hızla yayılmaktadır. Hareketsiz yaşam tarzı, paketli gıdalar ve artan obezite oranları nedeniyle toplumdaki sıklığı her geçen gün artmakta; yetişkin nüfusta her 7-8 kişiden birini etkilemektedir.Ülkemizde 6,6 milyonun üzerinde kayıtlı diyabet hastası bulunmaktadır.Dünyada ise 537 milyonun üzerinde diyabetli birey olduğu tahmin edilmektedir.Üstelik birçok birey, hastalığın henüz başlarında olduğunun farkında bile değildir.

Risk Faktörleri

Aşağıdaki durumlara sahip kişilerin diyabetle karşılaşma riski daha yüksektir:

● Ailesinde (anne, baba veya kardeşlerde) diyabet öyküsü bulunması,
● Aşırı kilo (obezite) ve özellikle karın bölgesinde yağlanma,
● Hareketsizlik, oturan bir yaşam tarzı sürmek,
● 45 yaş ve üzeri olmak,
● Sağlıksız, ağırlıklı olarak karbonhidrat ve işlenmiş gıdalara dayalı beslenmek,
● Daha önce yüksek tansiyon, yüksek kolesterol veya gebelik şekeri (gestasyonel diyabet) tanısı almış olmak.

Tanısı

Diyabet tanısı, hastanelerde veya sağlık ocağında yapılan oldukça basit ve hızlı kan testleriyle konulur. Genellikle Açlık Kan Şekeri (AKŞ) ölçümü ve son 3 aylık kan şekeri ortalamasını gösteren HbA1c testi, doktorların tanı koymasında temel kriterlerdir.

Klinik Belirtileri

Vücutta kan şekeri yükseldiğinde şu tipik belirtiler kendini gösterir:

● Çok fazla su içme ve ağız kuruluğu,
● Sık idrara çıkma (özellikle geceleri uykudan uyanıp tuvalete gitme),
● Aşırı yemek yeme isteğine rağmen açıklanamayan hızlı kilo kaybı,
● Sürekli halsizlik, yorgunluk ve enerji düşüklüğü,
● Bulanık görme,
● Ayaklarda uyuşma, karıncalanma veya geç iyileşen yaralar.

Tedavisi

Diyabet tedavisi, tamamen hastaya özel olarak planlanan bir yaşam biçimi düzenlemesidir ve hekim kontrolünde yürütülür:

● Tıbbi Beslenme Tedavisi (Diyet): Kan şekerini hızla yükseltmeyen, lifli ve dengeli gıdaların seçilmesi,
● Düzenli Egzersiz: Vücudun insüline duyarlılığını artırmak için günlük hareketin artırılması,
● İlaç veya İnsülin Tedavisi: Gerekli durumlarda doktorun önerdiği ağızdan alınan haplar veya insülin iğneleri,
● Düzenli Takip: Kan şekerinin evde cihazla izlenmesi ve düzenli doktor kontrolleri.

Korunma Yöntemleri

Özellikle Tip 2 diyabet büyük oranda önlenebilir bir hastalıktır. Korunmak ve sağlıklı kalmak için:

Hareket Edin: Haftada en az 150 dakika orta tempolu yürüyüş gibi fiziksel aktiviteler yapın.
Sağlıklı Beslenin: Sebze, meyve, kurubaklagil ve tam tahıl ağırlıklı Akdeniz tipi beslenmeyi tercih edin; şekerli içeceklerden ve paketli atıştırmalıklardan uzak durun.
İdeal Kilonuzu Koruyun: Fazla kilolarınızdan kurtulmak, diyabet riskinizi çok büyük oranda düşürür.
Düzenli Kontrol Yaptırın: Özellikle risk grubundaysanız, şikayetiniz olmasa bile düzenli aralıklarla kan şekerinizi ölçtürün.